40
PARS GENERALIS. LIB. I. CAP. III. §. 53, 54. 57. 58. [411 — 423.1
411)— L. 102. D. de V. S. (L. 10.) (Modesnon ¬
obtemperaverint, ad eas species pertinere
tin.) Derogatur legi, aut abrogatur; derogatur
non videtur, quibus ipsa lege poena specialiter
legi, cum pars detrahitur, abrogatur legi, cum
addita est; nec ambigitur, in cetero omni jure
prorsus tollitur.
speciem generi derogare. Nec sane verisimile
est, delictum unum eadem lege variis aestimaNor. ¬
4.
tionibus coërceri.
412)— L. 80. D. de R. J. (L. 17.) (Papinian.)
Nor. 8.
In toto iure generi per speciem derogatur, et
illud potissimum habetur, quod ad speciem di415)— ¬
L. 3. §. 5. D. de sepulchro violato.
rectum est.
(XLVII. 12.) (Ulp.) Divus Hadrianus rescripto
poenam statuit quadraginta aureorum in eos.
Nor. 5.
qui in civitate sepeliunt, quam fisco inferri ius413) ¬
— L. 147. D. de R. J. (L. 17.) (Gaius.)
sit; et in magistratus eandem statuit, qui passi
Semper specialia generalibus insunt.
sunt, et locum publicari jussit, et corpus transferri. ¬
Quid tamen, si lex municipalis permittat
Nor. 7.
in civitate sepeliri? post rescripta principalia an
414) — L. 41. D. de poenis. (XLVIII. 19.)
ab hoc discessum sit? videbimus, quia generalia
(Papinian.) Sanctio legum, quae novissime
sunt rescripta. Et oportet imperialia statuta
certam poenam irrogat iis, qui praeceptis legis
suam vim obtinere, et in omni loco valere.
CAPUT III.
FET INTERPRETANDI ET IN REBUS CAUSISQUE UTENDI PRAECEPTA.
si quis servo communi pecuniam vel res aliquas
§. 35.
Nor. 2.
ea mente dederit, ut proprietatem earum retineret, ¬
administrationem autem servo concederet.
416)— L. 64. §. 1. D. de condit. et demonstr
Marcellus notat : est etiam ille casus, si alte(XXV. ¬
1.) (Terentius Clemens.) Quodsi ita
ademerit, vel si omniquidem modo concessescriptum ¬
esset : si Ariciae non nupserit, interrit ¬
dominus, sed in nominibus erit concessio.
esse, an fraus legi facta esset? Nam si ea esset
417 b)—L. 156. §. 1. D. de R. J. (L. 17.) (Ulp.)
quae alibi nuptias non facile posset invenire, inCui ¬
damus actionem, eidem et exceptionem comterpretandum, ¬
ipso iure rescindi, quod fraudanpêtere ¬
multo magis quis dixerit,
daelegis gratia esset adscriptum; legem enim utilem -
rei publicae, sobolis scilicet procreandae
causa latam , adiurandam interpretatione.
§. 58.
417)—L. 2. §. 1. D. de cust. reor.(XLVIII. 5.)
Nor. 5.
(Papinian.)... sed haec interpretatio perdura,
L. 1. §. 20. D. de exercit. act.... In re dubia
pernimium severa est... cact. Pid. 527.
melius est, verbis edicti servire. Vid, 358.
L. 2. §. 12. D. de 0. J. (l.2.) (Pomp.)... ius
418) — L. 25. §. 1. D. de legat. 3. (XXXI. 1.)
civile, quod sine scripto, in sola prudentium in(Paulus.) ¬
Cum in verbis nulla ambiguitas est.
lerpretatione consistit... Vid. 147.
non debet admitti voluntatis quaestio.
419) — L. 69. pr. D. de legat. 5. (XXXII. 1.)
§. 54.
(Marcellus.) Non aliter a significatione verboNor. ¬
2.
rum recedi oportet, quam cum manifestum est.
L. 1. C. de legibus. (l. 14.) Vid. 101.
aliud sensisse testatorem.
L. 9. C. eod. Vid. 375.
Nor. 5.
L. 12. §. 1.C. eod. Fid. 268.
420) — L. 96. D. de R. J. (L. 17.) (Marcian.)
L. 2. §. 21. in f. C. de ret. iure enucl. (l. 17.)
In ambiguis orationibus maxime sententia speVid. ¬
128.
ctanda est cius, qui cas protulisset.
Nor. 115. c. 1. pr. in f. Vid. 236.
421) — L. 6. §. 1. D. de V. S. (L. 16.) (Ulp.)
Verbum: ex leyibus sie accipiendum est: tam ex
§. 67.
legum sententia quam verbis.
NoT. 6.
Nor. 6.
417 a)— L. 16. D. de peculio. (XV. 1.) (Tulian.) ¬
Quis ergo casus est, quo peculium servi
422) — L. 17. D. de legibus. (l. 3.) (Celsus.)
communis ad alterum ex dominis solum pertiScire ¬
leges non est verba earum tenere, sed vim
neat? In primis si quis servi partem dimidiam
ac potestatem.
vendiderit, nec peculium ei concesserit; deinde
425) — L. 19. D. ad exhibendum. (X. 4.