410
§. 39.
Aeber das Verbot des Kirchenobern als aufschiebendes Ehehinderniß.
Es ist in der Lehre von den vernichtenden Ehehindernissen nachgewiesen ¬
worden, daß das päpstliche Verbot einer Ehe nur in sofern ein
vernichtendes Ehehinderniß begründe, als demselben diese Wirkung
durch ausdrückliche Beifügung der clausula irritans beigelegt sei*).
Wenn daher der Papst die Eingehung einer Ehe einfach untersagt, so ist
die ungeachtet des päpstlichen Verbots geschlossene Ehe giltig; es involvirt
also ein solches päpstliche Eheverbot ohne clausula irritans nur ein aufschiebendes ¬
Ehehinderniß.
Wie das einfache Eheverbot des Papstes, so begründet das bischöfliche ¬
Verbot einer Ehe überhaupt nur ein aufschiebendes Ehehinderniß
indem es nicht in der bischöflichen Gewalt liegt, eine nach den gemeinrechtlichen ¬
Bestimmungen giltig eingegangene Ehe zu irritiren, wiewohl
die gegen das bischöfliche Verbot eingegangene Ehe in der Regel unerlaubt ¬
und strafbar ist 2). Denn gleichwie der Papst für die ganze Kirche,
*) Siehe oben §. 32. S. 314 u. f.
2) Siehe den Decretalentitel „De matrimonio contracto contra interdictum Ecclesiae.“ ¬
Lib. IV. Tit. XVI. Cap. Ex literis 2. lautet: „Ex literis Cantuar.
Archiep. ad nos pervenit, quod cum G. de sancto Leodegario M. filiam
suam absentem cuidam R. nomine desponsasset. — Postea orta suspicione, ¬
quod praefatus R. ad alia desideraret vota transire, ad examen fuit
dicti Archiepiscopi causa perlata; qui sub anathematis interminatione prohibuit, ¬
ne antequam de praescripto negotio plene constaret, vir ad secunda
vota transiret: sed ipse praescripta prohibitione contempta filiam V. in
facie Ecclesiae sibi solemniter copulavit uxorem.
Cum archiepiscopus vellet de matrimonio primo cognoscere, dicta M.
appellationis vocem emisit; cujus appellationi Archiepiscopus deferens,
eidem sub excommunicationis interminatione districtius interdixit, ne cui
nuberet, donec causa ipsa finem debitum sortiretur; ipsa tamen de remedio ¬
appellationis confisa, cuidam alii V. nomine nupsit.
Mandamus quatenus, si nihil constiterit, quod impediat praeter consensum ¬
de futuro, qui inter praefatos R. et M. asseritur praecessisse, secunda
matrimonia inviolabiliter observanda, sublato appellationis obstaculo judicetis. -
Licet enim contra interdictum Ecclesiae ad secunda vota transire
non debuerit, non est tamen conveniens, ut ob id solum, sacramentum
conjugii dissolvatur; alia tamen poenitentia eis debebit imponi, quia contra
prohibitionem Ecclesiae hoc fecerunt.
Die beiden andern Kapitel 1 und 3 dieses Decretalentitels enthalten genau
dieselben Bestimmungen.