DE ARCHITECTURA
pinnae, quae erunt in rotis, tangentes aquam adversam, vehementi retrorsus -
impulsu coactae versabunt rotas; hae autem involvendo se agent
axem, axis vero tympanum, cuius dens circumactus singulis versationibus -
singulos secundi tympani dentes impellendo modicas efficit circinationes -
. Ita cum quatercenties a pinnis rotae fuerint versatae, semel
tympanum circumactum impellet dente, qui est ad latus fixus, plani
tympani dentem ’. Igitur circuitio tympani plani quotiescumque ad foramen -
perducet calculos, emittet per canaliculum ; ita et sonitu et numero -
indicabit milliaria spatia navigationis°.
EMENDATIONES
ite, qui est
semel ... dentem — Planissima Codicum scriptura erat; semel tympanum circumactum impell
um duobus
ad latus fixus, plani tympani dentem. Ea tamen nulli Editorum hactenus placuit : Sulpicius er
aliis saec. XV Editoribus syntaxim ac sensum perturbavit, mutata voce dentem in dente . Post hos locundus
aliam in medium protulit lectionem, ceteris plaudentibus, excepto Schneidero ; ea vero sic se habet ; semel
tympanum planum circumagent impulsu dentis, qui ad latus est fixus tympani in cultro. Denique Schneidet -
ipse aliis peiorem edidit scripturam ; semel tympanum circumactum impellet dentem, qui ad latus
rus novam
npani plani. Vide, quot quantisque interpolationibus obnoxia fuerit Codicum scriptura, quae taest -
sixus
men nullam prorsus exigit emendationem ; quia revera cum quatercenties rotae versatae sint , semel tympanum -
secundum in cultro impellit dente, qui ad eius latus fixus est, dentem tympani plani, uti ex machinae
descriptione palam colligitur
ILLUSTRATIONES
6 Quae de rheda circa figuras ab Interpretibus
Visitur in ea axis A rotae B pinnis instructae : reliqua
effictas scripsi , de navi eadem occurrunt. In Tabula
sunt, quemadmodum in rheda , videlicet, tympanum
V (Figura 22) repraesentatur artificium simile
mum C, superius in cultro D, tertium planum E,
omnino illi, quod superius in rheda declaratum est. canaliculus F, vas aeneum G.