DE ARCHITECTURA
cogunt, per quas in pnigea concurrit, et per eius cervices in arculam"
Motione vero vectium vehementiore, spiritus frequens compressus epistomiorum -
aperturis influit, et replet anima canales . Itaque cum pinnae
manibus tactae propellunt, et reducunt continenter regulas, alternis obturando -
foramina, alternis aperiendo, ex musicis artibus multiplicibus
modulorum varietatibus sonantes excitant voces "
Quantum potui niti, ut obscura res per scripturam dilucide pronunciaretur, -
contendi : sed haec non est facilis ratio, neque omnibus
expedita ad intelligendum praeter eos, qui in his generibus habent exercitationem. -
Quod si quis parum intellexerit e scriptis, cum ipsam rem
cognoscet, profecto inveniet curiose et subtiliter omnia ordinata".
EMENDATIONES
arculam — Heic iterum indiligentes Notarii arculam cum arca confuderunt. Non enim aër per pnigeos cervices -
in magnam arcam ex aere fabricatam, et in basi collocatam influit, sed in arculam, quae supra pnigeos
cervices coagmentata est . Ideo, uti perspicuitas descriptionis imperabat, arculam reposui.
ILLUSTRATIONES
16 Devenimus tandem ad organi descriptionis conconsequenter -
facilius evenire potest aëris pressi defectio
clusionem. Restat tantummodo , ut inquiratur ad quen
— Ratione aquae, quae est in arca, dictum videtur
hydraulicum organum; at non pleno iure, quia ut mepnigeus -
extet, et aqua in arça sit reservata, e
vius hoc ne
araverit. Respondit inconside
rito sic dici posset, opus esset, ut aqua
joveret, u
vel pinnas m
te Kircherus (Musurg. IX part.
t, vel vectes extoll
5), aquam ideo positam
ris hydraulicis orga
um evenit in ne
a per coarctatt
aërem agitata,
iciliaret, a
em quemdam t
Non inutile putavi , coronidis loco , breviter
lo sono organum vocabatur hydraulicum; ay
ea recensere discrimina, quae inter organum a Vitruenim -
in huiusmodi tremulo sono nescio quid
vio descriptum et commune nostri temporis re
regrinum et auditu in primis iucundum. Si Heroi
tur. In antiquis organis aër movebatur y
quem non ignorabat, attente ipse perlegisset, nus
s, in nostris ope folli
ra modiolos:
hasce Kircherus non vendidisset , et ver
eo et aqua, in his min.
ils aer in canales
aquae explicationem dedisset
iamus itaque
mittebatur per epistomia, in his
ußan
ro de év ri
per regulas foratas: in illis aër cuilibet tono communira -
dépa év ro niyei, ego dh o é
cabatur per regulam foratam, in his per valvulam
.
in illis maius artificium requirebatur, ut pinnae impelet -
g ς a ogé
ga. Pnigeus is
lerent et reducerent regulas, in his ope tantum uniu
cum aqua ideo positus fuit in arca, ut aër
fili ferrei a pinna tracti, dum haec manibus pulsatur,
ulam, cum
modiolis per fistulas et cervices pnigei
valvula deprimitur, et aër in tibias quaesiti toni transuperabundaret, -
reverteretur in
um ipsum depriquis -
hanc observa imperfectionem; si ab
mendo aquam , quae est in inter
lore eius parte ; e
rum ordinem tibiarum transire volueris,
cum ob quodlibet accidens cessaret cursus at
licet epistomium primi clauseris, tamen aër pressus,
lolis pressi , ingrederetur aër ille superabund.
qui, licet modice, in eius canali superfuit, efficiet ut
rculam, et ita suppleret inflationi tibiarum: quod sit
ibiae sonitum edere statim non cessent,
quod in noob -
pressionem aquae, quae est ad exteriorem 1
stris evenire non potest, quia reductio re
gulae foratae
partem, contendentis aequilibrium cum aillico -
aërem negat. Sed haec non est facilis ratio, neparte -
. Pnigei et aqu
que omnibus expedita ad intelligendun
n praeter eos ,
o organo tam necessaria quam in
qui in his generibus habent exercitation.
em, verba mu¬Heroniano, -
in quo unus tantum adest modiolus, et
tuabor ex Vitruvio, et comparationi finem imponam.
