DE ARCHITECTURA
spatium imum inter labra pnigeos et arcae fundum’. Supra autem cervices -
eius coagmentata arcula sustinet caput machinae, qui gracce a ouqude -
appellatur 8; in cuius longitudine canales, si tetrachordos est , fiunt
quatuor ; si hexachordos , sex ; si octochordos, octo ». Singulis autem
canalibus singula epistomia sunt inclusa, manubriis ferreis colligata",
EMENDATIONES
nificatus obviae locutioni convenire nequit. Quid
colligata — In Codicibus collocata legitur, cuius verbi sigr
jurditati ope interpunctionis consulere rati sunt
enim sunt epistomia collocata manubris ? Huius lectionis abs
Editores quidam ita scribentes : Singulis autem canalibus singula epistomia sunt , inclusa manubriis ferreis, collocata, -
At praeterquam quod durissima ea est interpunctio, ut Scyllam vitarent, in Charybdim incidisse ips
dicendi sunt. Quis enim intelligat, epistomia manubriis ferreis inclusa ? Postremum hoc verbum, quotvis lice
inclusa esse optime dici po
us canalibus episton
commatibus divisum, tamen aperte ad canales clamat,
e pro certo habeo; ita ad unolligata -
mutandum
test. Mendum in verbo collocata subest, quod in alter
guem respondent omnia.
ILLUSTRATIONES
uèva auv
o o, ua uépi
rrorem adduxit Cae
iter perturbata locutio ii
ltium, quorum interpotuit -
enim utramque forn
cet conicae figu
ni Continuatores, et Peri
geus referre, cum non solum Grammatici, sed et ips
tiones eodem vitio laborant. Veram orthogra
Vitruvius conicam ipsi tribuat. Subter pnigeum Vitri
it Galianus, quem secuti sunt Schneiderus -
et Po
vius ponit taxillos circiter digitorum ternum: hoc Herc
7 A modiolis regressum facit Vitruvius ad arcam B
ita clare non significat, sed innuere videtur verbis illis
cum aqua, uti in Tabula CXX
év r4
ég rà o uon, quae
), in qua arca
male Edit
tres Parisienses interpretati sunt, habens in
um K, subte
inest pnigeus sive infundibulum
rnum relinquun
quod taxilli L alti circiter digitori
humido defluxum ad partes quae in fundo sunt; pospatium -
inter labra pnigeos et fundum arcae, ut aqua
tius enim hic intelligere voluit, in fundo spatium ali
liberum habeat transitum ad effectum, de quo infra.
uod relictum esse , per quod aqua effluere posset
ro scripsit (Spirit. pa
inde locus vertendus erat : habens in aqua meatus
vo
Rov ipuiopatpiov varegtpaup -
. é dè ro
partes inferiores .
uo , o yς, o ,
3 Supra pnigei cervices M, uti in Tabula CXXXII
uéon. Igit
Fig. 12), extat arcula coagmentata, quae est receptacu
haerio cor
at, Vitruvius ve
im vel capsa aëris pressi, scilicet spiritus, vel animae,
wiyeg Hesychius ita interpretatu.
uti loquitur Vitruvius. Arcula sustinet canona musicum.
nviyeve. à pude , ai o, ix
Pro arcula Hero dat y a, quia in suo organo
ves : et copiosius Auctor (Etym. M.), , apà
unicus aderat tibiarum ordo; unde loco arculae sussios -
à o. égri dè ral roo ao vo
ciens erat unus tantum canalis. Vitruvius ipsius pnigel
qaivet ai o o: ex quibus apparet, pnigei
cervices cum arcula coniunxit ; verum Hero (Spirit.
mine etiam vas conicae figurae intelligi posse, uti
pag. 228) unam tai
im nominat cervicem axò de rû
ianum. Cum Herone hemisphaericam pnis
aoù, deinde huic cervici tubum rectum i
nuere videtur Aristophanes (Nub. v.95
nit, qui cum transverso coniunctus est; no de
Strepsiadem inducit caelum pnigeo comparantem
pe a summo pnigeo , érepoc àvaretvéro enpro -
Reyovres àvaiso, : ad quem
a, a oi àv)oi,
locum Scholiastes dat etiam etymon vocis ruyels h
Cave, ne credas cum Kirchero (Musurg.IX
verbis, d yς, va oi avspaues exovrat xal ry
organum tetrachordon, hexachordon, et octoc
vovrat ; quae paucis immutatis excerpsit Suidas, ubi
dictum fuisse a Vitruvio ratione tibiarum, utpote ex
ait, ς . o o, . ς no o a
quatuor, sex, et octo tibiis conflatum. Si quae de
va. Aristoteles (de Partibus animalium II 8
tonis disserit Vitruvius in Libri quinti capite quintestam -
conchyliorum corpus operientem assimilat pnito -
recoluisset, et quae infra de regulis inter canona
geo: dtov nviyeès rig repiuc o o. Quod vero hi
et tabulam positis, quae tonis inserviunt, ante oculos
hemisphaericam pnigeo figuram dederint, non inde inhabuisset, -
in tam patentem errorem profecto ipse ne
ferendum, uti putavit Scl
hneiderus, falso a Grammaticis
incidisset. Loquitur heic Vitruvius de variis ordinib
vocabulum cum a
iltera avos comparari, qui
tibiarum, quos nos dicimus registri, ad imitandos so
ut ait Strabo (Geogr. XVI pag. 1094), erat évpöreues,
nitus diversorum instrumentorum per diversos tonos,