LIBER NONUS CAP. III
CAPUT III
DE SOLIS CURSU PER ZONAM DUODECIM SIGNORUM
Nunc, uti in singulis mensibus Sol signa pervadens auget et minuit
dierum et horarum spatia, dicam ’. Namque 2 cum Sol * Arietis3 signum
EMENDATIONES
Namque cum Sol — Omittunt Codices plerique vocem Sol, quam absolute necessariam non esse facile cognoscitur, -
cum in superiore periodo reperiatur. Attamen eam tradunt Codices quidam, uti Vaticanus 15, Chi
siani 1, 2, Bononiensis, et Florentini 3,4, eamque receperunt Editores saec. XV, quippe quae limpidiorem
efficiat locutionem. Haec minime placuerunt locundo, qui Codicibus invitis appinxit pronomen Is ante namque,
obiurgante Pontedera. Iocundeum iter ingressi sunt Editores reliqui, dempto Schneidero, quo praeeunte memoratorum -
Codicum et Editionum saec. XV scripturam amplect
ILLUSTRATIONES
caelestis reperiuntur in Ptolemaei Magna Syntaxi, qua¬1 -
lam monui in annotatione quinta decima capitis
sexti Libri primi, Romanos divisisse tam noctem quam
ab Editore descriptioni Auctoris accommodatae fuerunt, -
sed informibus figuris. Comptiores sunt formae
diem in horas duodecim : ex quo fiebat, ut horae diei
tempore solstitii hiberni essent breviores, et aestivi
exhibitae a Schaubachio in suis Commentariis ad Eratosthenis -
Catasterismos : sed plurimum arbitrii sapiunt
longiores , ac versa vice nocturnas. Heinc horae diei
Unicum, quod superest utile monumentum , est illud,
gradatim a solstitio hiberno ad aestivum augebantur,
quod olim Romae nunc Neapoli asservatur, Atlantem
et ab hoc ad illud minuebantur. Mos dividendi dies in
marmoreum repraesentans sustinentem globum caeleduodecim -
horas a vetustissimis temporibus videtur invam. -
Antoninorum tempore hoc elaboratum fuisse,
luisse ; haec enim refert Victorinus (Exposit. in I Rhet.
mmunis fert opinio . Huius imaginem aere inscul¬Ciceronis -
cap. 75) : Quodam tempore Hermes Trimegiptam -
dedit primus Blanchinus (Hist. Quadr.),
stus , cum esset in Aegypto, sacrum quoddam animain -
Manilii Astronomicon), demum Ingl
Bentleius (i.
Serapi dedicatum quod in toto die duodecies urinam feumenti -
Etruschi Vol. VI) : sed cum hi
mius (Mont
cisset , pari semper interposito tempore , per duodecim
delineationes accuratae non essent, iterum delinear
horas diem divisum esse, coniecit, et exinde hic horarun
et incidi diligentissime eam curavi in Tabula CXX.
numerus custoditur. Deinde alii dicunt, ex quadratura
Huius itaque auxilio, nec non veterum Scriptorum,
caeli, quae secundum musicam rationem in duodecim
et praecipue Arati , Eratosthenis, Hipparchi, Gemini,
partes dicitur esse divisa, horas duodecim esse nomina¬Ciceronis -
, Manilii , Germanici , Hygini, Ptolemaei
tas. Horologiorum itaque antiquorum, de quibus ser
Theonis, et Avieni, globum caelestem in Tabula CXIX
mo erit in capitibus septimo et octavo huius Libri
designavi iuxta Vitruvii descriptionem ; et textum :
artificium erat difficilius, quia his mutationibus erat ob¬Scribarum -
manibus foedatum, exulceratum, ac dilanianoxium. -
Divisionem horologiorum in horas duodecim
tum sanare, Interpretumque vecordia in sua obscuriexplicavit -
Achilles (Phaen. Arat. cap. 25). Usum autem
tate adhuc iacentem declarare valui, praesertim in eis,
diei horarum apud Romanos felicius nemo Martiali
quae duo sequentia capita respiciunt.
(Epigr. IV 7) expressit: Prima salutantes atque altera
3 Aries Kotèg velleris aurei dicitur hic esse ,
continet hor
Exercet raucos tertia caussidicos. I
Phrixum et Hellen vexit per pontum illum, qui pos
quintam var
extendit Roma labores ,Sexta quies las¬Hellespontus -
nuncupatus fuit . Cum autem eos
sis, septima finis erit. Sufficit in nonam nitidis octatransportaret, -
Hellen deiecit in mare, quae à l
va palaestris , Imperat extructos frangere nona toros,
servata fuit, et ab eo habuit Paconem. Phrixt
Hora libellorum decima est, Eupheme, meorum, 7
in Pontum Euxinum translatus pervenit ad Aeeten, u.
perat ambrosias cum tua cura dapes ; Et bonus ac
Lovi Arietem immolavit, et aureum huius vellus in lov
rio laxatur nectare Caesar, Ingentique tenet pocula
templo dedicavit; Arietis autem essigies per nubem a
parca manu. Tunc admitte iocos : gressu timet ire licaelum -
ascendit. Praeter hanc, aliam narrat Hygint
centi Ad matutinum nostra Thalia I
(Astron. II 20) originem petitam ab expeditione Bacchi
2 Caelestem globum, in quo constellationes figurann -
Aegyptum, cuius exercitus siti laborans Arietem
tur , solus inter Vitruvianos Interpretes locundus de
quemdam persecutus in locum pervenit, ubi, extemplo
dit, sed rudibus et mendosis typis. Delineationes globi