DE ARCHITECTURA
locis, qui sunt supra, fontes dulcis aquae nascuntur, offensi eo vapore
effervescunt inter venas, et ita proftunt incorrupto sapore .
Sunt etiam odore et sapore non bono frigidi fontes, qui ab inferioribus -
locis penitus orti per loca ardentia transeunt, et ab his per longum -
spatium terrae percurrentes reffigerati perveniunt supra terram sapore, -
odore, coloreque corupto, uti in Tiburtina via flumen Albula“
et in Ardeatino fontes 5 frigidi eodem odore, qui sulphurati dicuntur,
et reliquis locis similibus. Hi autem cum sint frigidi, ideo videntur aspectu -
fervere, quod cum in ardentem locum alte penitus inciderunt,
humore et igne inter se congruentibus offensi vehementi fragore validos
recipiunt in se spiritus, et ita inflati vi venti coacti, bullientes crebro
per fontes egrediuntur.
Ex his autem, qui non sunt aperti , sed a saxis ’ detinentur, per
angustas venas vehementia spiritus extruduntur ad summos grumorum
EMENDATIONES
s. et Editoribus saec. XV fides habenda esset, non improbanda item foret locundi
a saxis — Si Notariis
tura retineatur, aliquid addeaut -
saxis , necesse est , ut ea s
aim illi trad
hoc in loco licentia. Cu
adus contra Codicum omnium
compleat . Hinc factum est, ut
quod suspensum ex illa particula sens
lem subdiderit, aut alia vi. At nonne prudentius se gessisset locundus, si emendationem vulgatae particulae
Quare dignis laudibus prosequendum puto
quin audacter nova in textum verba induceret?
excogitavisset,
rui unus ex ceteris Editoribus locundeam additionem respuit, et mutato aut in a textum fe
Schneiderum, q
liciter restituit, uti etiam ego scribere non dubitavi, Codicibus Florentino 1, et Franeckerano praeeuntibus.
ILLUSTRATIONES
et arbusculas in superficie alentes , quae ventis spiuibis -
Pelignorun
tributà. Vocabatur haec quondam
rantibus locum mutant, et insulae natantes videntur.
itonia. Oritur in ultimis mi
dest apud Strabonem (Ge
De Albula m
nsit Marsos et Fucinum lacum, Ror
ist. Nat. XXXI 6), Svetonii
lox in specus mersa , in Tiburtina se
to cap. 82), et Martialem (Epigr. I 13), ubi leg
suum fornicibus structis perc
Uibus pas
s arces, Canatur -
: Itur ad Herculei gelidas qua Til
imus eam in U
bem ducere auspicatus est Ancus
bula fumat aquis. Eius aquae sunt
Iphureis 4
a Q. Marcius Rex in
cius, unus e Regibus.
tius aluminosae, uti vult Galenus (de
reae, vel
mpl. Med.I 7). In campis iuxta Albulam lapis Tiburaquae -
na
ita si qui fontes
nus effoditur, de quo egi in annotatione sei
im percalefascuntur -
in his locis,
supra te
iptimi Libri secundi, et qui ipsius est aquae sedi
ervescunt inter venas, et
ctam, correpti eius co
x eadem aqua efficiuntur tragematum specie lap
ita calidi profluunt , sed incorrupto sapo
ntinalis a Camenis,
uibus non solum pueri, sed viri etiam decipiuntur:
modum erat ac
mque ex ea illae concretiones nascuntur tubulorum
primitivo Tibe
Albula confundi non debet cum p
lomine, de quo egimus in superiori capite annotatar -
figuratae ex materia, vulgo dicta tartarosa, quae
one 19. Albula heic appellatur parvulum illud flumer
penduntur.
ad ornandos fontes passim in
im coloniam, qua
5 Apud Ardeam, Rutuloru
dore ingrato, quod via Tiburtina, ad tertium dec
lio (Aeneid. VII v.411), Strabone (Geogr. VI
um ab Urbe lapidem circiter, traiicitur ponte lapise -
therma
Plinio (Hist. Nat. III
eo constructo a Cardinali Estensi regnante Sixto V
memoratur, fuis
ent, coni
omani frequenta
aquae sulphuratae, qua
ie ortum habet tribus circiter a Tibure
ciunt nonnulli ex reliquiis quorumdam aedificiorum,
ssuum, et parvum lacum inde constituit d
la Solfatara, in quo natant quaedam crustae herbas
quae inibi visuntur.
