LIBER SEPTIMUS CAP. XI
CAPUT XI
DE CERUSSA AERUGINE ET SANDARACA FACTITIA
De cerussa, aerugineque, quam nostri' aerucam vocitant, non est
alienum, quemadmodum comparetur, dicere . Rhodii enim in doliis sarmenta -
collocantes , aceto suffuso, supra sarmenta collocant plumbeas
massas ’; deinde ea operculis obturant, ne spiramentum2 obturata emittant -
: post certum tempus aperientes inveniunt e massis plumbeis cerussam -
3. Eadem ratione lamellas aereas collocantes efficiunt aeruginem,
quae aeruca appellatur :
EMENDATIONES
sarmenta ... massas — Planissima erat Codicum et Editionum saec. XV scriptura, sarmenta collocantes,
aceto suffuso , supra sarmenta collocant plumbeas massas : attamen haec locundo non placuit , qui nitidissimum -
locum emendatione dignum censuit, et edidit, sarmenta componentes, acetum suffundunt, et supra sarmenta -
plumbeas massas collocant. Equidem deprehendere mihi videor rationem, cur collocantes in componentes
ipse immutaverit : fortasse enim nimia propinquitas verbi collocant locundum perterruit; at euphoniae tantun
gratia non licet universorum Codicum auctoritati refragari. Ad ceteras vero mutationes quod attinet, quibus
eae rationibus defendi poterunt? Recedatur itaque cum Schneidero ab inutili emendatione locundi, cuius arerperam -
obsecuti sunt Editores reliqui, improbante Pontedera.
bitrio
heic referri ad dolia? Attamen claris¬-Quis -
non videt ex apertissimo contextus sensu, pronomen
bus saec. XV vulgantibus ea non aupparuit -
obscura locundo, qui, Codicibus omnibus ac Editisima -
res a
equentes Editores omnes tam fidenter locundeam voditis, -
repetendum esse nomen dolia iudicavit. Miror, se
cem amplexos fuisse : ego autem restituendum esse pronomen Codicum omnino censui.
ILLUSTRATIONES
3 Ad cerussam e plumbo efformandam duas metho¬1 -
Parumper in voce nostri oportet immorari . Comdos -
dat Plinius (Hist. Nat. XXXIV 54). Plumbi ra
pertum quidem est , Vitruvium vocem illam adhibe
d Latinos seu Romanos indicandos. Verum, si imenta -
tenuissima super vas aceti imponit, et, o
ex his distillat, colligit cerussam. Alio modo,
heic quoque reciperetur interpretatio, opus foret crebi -
massas in urceis aceti collocat, et eos obtu
dere , aeruginem latinam vocem non esse; quod suspidecem -
dies , inde massas deradit, cerussam recipit, e
cari tantum, insipientis esset. Quare vox nostri heic
rursum plumbeas massas in acetum reiicit, donec eae
irchitectis, quasi diepetit -
D. Isi
sint consumptae. Primam methodum fere re
truvius nostrae artis cultores . Siquidem etiam
dorus (Orig. XIX 17), secundam iam edocuerat Theo
idemus , quasdam voces in unaquaque arte
cap. 56). Utrasque dat Dioscoprie -
ab artificibus retineri ad res indicandas, qu
phrastus (de Lapidibus «
rides (de Medic. V 103
aliis etiam nominibus ceteri solent, nullo facto dis¬4 -
Aeruginis faciendae modos varios tradunt
appellare. Haec sententia magis confirmatur ex
(Hist. Nat. XXXIV 26), et Dioscorides (de Med.
iod ab alio nullo Scriptore, quod sciam, vox
terugine Theophrastus (de Lapidibus cap. 57
deruca re
atur usur
m habent, ac Vitru
intum hoc in loco sonat idem ac spiritus
idorus (Orig. XIX 17) eader
oco quaedam circa tex¬— -
Omiti non potest hoc in le
vel spiratio, ut sensus congruat : alibi etiam Vitruvius
nominans Vivocem -
illam adhibuit in hoc significatu, nempe 1
tum animadvers
n nostri aeruquarto -
cap. 7, dum ait, spiramentum ... venti. Cet
truvius iam dixerat,
cam vocitant ; quomodo igitur heic locum habere
parumper implexa scriptura ad hanc analysim es
vocanda : ne dolia, cum sint obturata, emittant,
test idem monitum, aeruginem , quae acruca a
le meam exponam sent
mentum. Si haec animadvertisset Schneiderus, tantas
tur? Ut palam a
dam in textum irr
postrema haec verba e glossa quac
in textus interpretatione difficultates non esset experpsisse, -
pro certo habeo ; attamen cum a Codicibus et
tus. V. THESAURI
