VITRUVIUS. LIB. II.
160
indicare, quod in montibus Cumanorum et Baianis 58
sunt loca sudationibus excavata, in quibus vapor fervidus -
ab imo nascens, ignis vehementia perforat eam terram, -
per eamque manando in his locis oritur, et ita
sudationum egregias efficit utilitates. Non minus etiam
memoratur antiquitus crevisse ardores et abundavisse
sub Vesuvio 59, et inde evomuisse circa agros flammam.
Ideoque nunc qui spongia sive pumex Pompeianus vocatur, -
excoctus ex alio genere lapidis, in hanc redactus
esse videtur generis qualitatem.
Id autem genus spongiæe, quod inde eximitur, non in
omnibus locis nascitur, nisi circum Etnam et collibus
Mysia, qua a Graecis u nominatur, et si
quæ ejuscemodi sunt locorum proprietates. Si ergo in
his locis aquarum ferventes inveniuntur fontes, et in
montibus excavatis calidi vapores, ipsaque loca ab antiquis -
memorantur pervagantes in agris habuisse ardores,
videtur esse certum, ab ignis vehementia ex topho terraque, -
quemadmodum in fornacibus et a calce, ita ex
his ereptum esse liquorem.
Igitur dissimilibus et disparibus rebus correptis et in
unam potestatem collatis 6°, calida humoris jejunitas,
aqua repente satiata, communibus corporibus latenti
calore confervescit, et vehementer efficit ea coire, celeriterque -
una soliditatis percipere virtutem. Relinquetur
desideratio, quoniam ita sunt in Etruria ex aqua calida
crebri fontes; quid ita non etiam ibi nascitur pulvis, e
quo eadem ratione sub aqua structura solidescet? Ita¬