Full text: Casati, Paolo: De igne dissertationes physicae

Maur. Ea corpora dura, cuiuſmodi ſunt metalla, quæ vi calo-
ris colliquefiunt, & iterum frigeſcentia concreſcunt, atque ſoli-
dantur, ab ijs corporibus pariter duris, cuiuſmodi ſunt ſaxa,
quæ ſoluuntur quidem ab igne, & in calcem excoquuntur, ſed
non liqueſcunt, aut mollitudinem accipiunt, neque iterum con-
creſcunt, hoc diſtare videntur (quantum ad rem præſentem per-
tinere arbitror) quod illa, ſcilicet metalla, multum habent ſa-
lis cum terrâ & Sulphure, aquâ, atque Spiritibus probè ſubacti; dumque metallum in minutiſſimas particulas, quaſi adactis cuneis
ab igne ſoluitur, manet quidem adhuc exquiſita illa principio-
rum componentium permiſtio, ſed intercurrentibus igniculis agi-
tati ſales dum commouentur, atque valido, quamuis lento, im-
petu omnia commiſcentes, magiſque, quoad eius fieri poſſit, at-
tenuantes, arctiùs reliqua principia complectuntur, aut fluidum,
aut ſaltem molle metallum efficiunt, adeò vt particulæ minùs ex-
quiſitè compactæ in ſcoriam, aut recrementa facilè ſeparabilia
abeant (vt obſeruare eſt in ſtricturis ferri, quando illud adhuc,
ignitum & molle fabrorum malleis ſuper incude tunditur) receden-
tibus vero ſenſim igniculis in vſtrinâ conceptis, demum ceſſat ex-
trinſecùs impreſſa agitatio, atque ad natiuam duritiem redit me-
tallum compactione partium, dum ſales potiſſimùm cohæreſcunt
inter ſe, & alij alios apprehendentes continuantur. At non idem
ſaxis communiter accidit, in quibus terra ſuperat, neque tam ar-
ctis vinculis ſales cum coeteris principijs colligantur: propterea
dum ignis in ſaxa ſæuit, partes illorum diſſoluit perinde ferè, atque
cum lignum comburitur, niſi quod ex ſaxis Calx, ex lignis Cinis
relinquitur; niſi fortaſſe Calcem, ſaxorum cinerem ſed tenuio-
rem, dicere placuerit, nam & ignem exigit vehementiorem, quàm
vt in Cinerem abeant ligna, quorum textura infirmior eſt, quam
ſaxorum. Aliqua tamen ſaxa liquere poſſunt; *liqueſcit autem la-*
*pis Pyrimachus, vt stillet, & fluat,* ait Ariſtoteles lib. 4. Meteor. ſumm. 2. cap. 3. qui valdè affinis eſt ſaxis, quibus vitrorum opifices
vtuntur, eſt enim albus & lucidus.

Grad. Facultatem illam liqueſcendi, atque iterum concreſcen-
di, exſalibus oriri docet ipſa vitri natura, quando ipſi per ſe ci-
neres abeunt in vitrum, eò autem faciliùs, quo magis ſale abun-
dant; aptiſſimum enim eſſe cinerem Sodæ, quem vocant Arabes
Kali, ex combuſtâ herbâ ſalſâ, quam Valentini Regni ora mari-

Waiting...

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.

powered by Goobi viewer