Full text: Casati, Paolo: De igne dissertationes physicae

De Calore. de aliquando tremor & horror. Hinc dolor ille acerbiſſimus, ſi
quis adhuc gelidam manum propiùs, quàm par ſit, admoueat
ardentibus carbonibus, vt calefiat; irruentium enim illicò ma-
gnâ copiâ, & vehementi impetu, igniculorum appulſus con-
tingere non poteſt ſinè aſpero motu ſibrarum, dum has illi tu-
multuoſiſſimè adoriuntur, nec frigidis expirationibus exitum
concedentes eas obruunt potiùs, non expellunt, nec rarò ſpaſ-
mus excitatur. Quod ſi manum obijciens prunis mediocriter di-
ſtantibus, igniculos languidiùs venientes excipiat, hi frigidis
particulis ſe inſerentes, quibus aſtrictæ erant fibræ, arctiſſi-
ma vincula ſenſim laxant, adeò vt animales ſpiritus erum-
pere incipiant, atque collatis viribus nexum ſoluant, & fri-
gidos halitus immiſſos particulatim extrudant abſque tu-
multu.

Grad. Quando igitur lego Hyacinthum gemmam frigidæ na-
turæ, in ore magis frigeſcere, dicam oris calore educi alios at-
que ſubinde alios frigidos ſpiritus ex gemmâ, qui extremas ner-
uorum linguæ & palati fibrillas plures & plures conſtringendo ma-
iorem frigoris ſenſum excitent; cum tamen in gemmâ paucio-
res ſint.

Maur. Meâ quidem ſententiâ à ſummâ veritatis ſimilitudine
non recedes.

Grad. Illud ſanè, quod paulò antè ex Plinio indicabas, Mau-
rocene, *æs omne frigore magno meliùs fundi*, ſatis apertè indi-
care videtur, non ſolùm à frigido aëre circumfluo calidos ſpiri-
tus abeſſe, verùm etiam in illo aliquid eſſe, quod igniculorum
diſſipationi aduerſetur, ideoque ab illis confertim irruentibus in
metallum eius particulas ſolui · quæ amoto igne ad natiuam
figuram paulatim redeuntes, ſeque inuicem complectentes, con-
creſcunt. *Iam audiui*, inquit Plutarchus lib. de Oraculorum defe-
ctu. *qui de Igne dicerent, byeme illum meliùs ardere, pluſque*
*habere virium, frigore in ſeſe coactum atque ſtipatum; in æſtu*
*autem raritate contractâ imbecillum reddi atque languidum; & ſub*
*ſole accenſum remiſſiùs agere, materiamque molliter inuadere, ac tar-*
*diùs conſumere. * Id quod confirmatum legi à Scaligero exercit. 73. ſic ſcribente. *Ignis quoque in caſtrenſibus coquinis, ſi Solis*
*radijs feriatur, minùs validus: diſſipatur enim in aëre ſimilio-*
*re atque tenuiore. * Sic igniculos, ne diſpergantur, cohibent fur-

Waiting...

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.

powered by Goobi viewer