Full text: Clavius, Christoph: Gnomonices libri octo, in quibus non solum horologiorum solariu[m], sed aliarum quo[quam] rerum, quae ex gnomonis umbra cognosci possunt, descriptiones geometricè demonstrantur

GNOMONICES lorum Horizontis, quos Almucantarath dicunt, Deinde ex punctis diuiſionum vtriuſque qua-
drantis per centrum E, ducantur rectæ lineæ, vt fiant triangula per axem in conis, quorum baſes
ſunt paralleli Horizontis tam infra Horizontem, quàm ſupra, vertex autem communis centrum
mũdi E. Meridianus enim A B C D,
dictos conos ſecans per eorum axem
A C, facit, per propoſ. 3. lib. 1. Apol-
lonii, triangula per axem. Abſcin-
datur quoque ex B D, vtrinque à pun
cto E, recta E G, gnomoni æqualis,
& per G, ipſi A C, parallela agatur
G O, cõmunis videlicet ſectio plani
horologii, & Meridiani, ſecans latera
triangulorum per axem in K, L, M,
N, punctis, vt ſint diametri conica-
rum ſectionum K O, L, M O, N O. Si igitur puncta K, L, M, N, ſumpta
in hoc Analemmate ex puncto G, in
lineam meridianam vtriuſque horo-
logii transferantur infra horizonta-
lem lineam ex loco ſtyli G, & circa
lineam meridianam dictæ conicæ ſe-
ctiones deſcribantur, per propoſ. 8. ſuperioris lib tranſeuntes per pun-
cta K, L, M, N, (quæ quidem coni-
cæ ſectiones ſunt hyperbolæ, per pro-
poſ. 6, antecedentis lib. cum Verticalis per polos parallelorum Horizontis incedens ipſos ſecet)
ita vt earum cornua à linea horizontali ſemper magis ac magis auertantur, deſcripti erunt pa-
ralleli Horizontis, vt in figura præcedentis propoſ. cernitur.

184.1.

Deſcriptio pa-
rallelorum Ho
rizontis, ſiue Al
mucatarath, in
eodem Verti@@
li horologio.
0244-01
10
20

ALITER. Deſcripto quadrante A B C, cuiuslibet magnitudinis, diuiſoq́; in 90. gradus, vel
in pauciores partes, pro numero parallelorum de-
ſcribendorum, emittantur ex centro A, per puncta
diuiſionum lineæ rectæ, quæ reſpondebunt radiis
parallelorũ Horizontis in quadrante E B C, præce-
dentis figuræ contentis, initio facto à recta A B, ita
vt radius proximus rectæ A B, ſit paralleli Horizon
tis grad. 15. ſequens 30 & c vt numeri declarant.

184.1.

Alia deſcriptio
parallelor@ Ho
rizontis in Ver
ticali horolo-
gio.
30
0244-02

POST hæc ex horologio præcedentis propoſ. ſumantur interualla inter centrum A, & puncta,
quibus Verticales lineæ horizontalem lineam inter-
ſecant, eaq́; ex A, in@rectam A B, huius figuræ trans-
ferantur, aſcriptis iuxta A B, numeris Verticalium
linearum, ſignatisq́; punctis, quæ dicta interualla
terminant. Poſtremo per puncta in recta A B, nota-
ta agantur ipſi A C, parallelæ, vel perpendiculares
ad A B, ducantur. Quod facile fiet, ſi ipſi A B, pa-
rallela aliqua ducatur, & in hanc puncta lineæ
A B, transferantur, initio facto à recta A C, & c. Exem
pli gratia, ex figura præcedentis propoſ. interual-
lum A K, transferatur in rectam A B, huius figuræ,
vſque ad punctum E, apponendo numerum 30, & per E, ipſi A C, parallela agatur E F, & c.

184.1.

40
50

HAC figura in hunc modum parata, deſcribentur hac ratione paralleli Horizontis, id eſt, ar-
cus altitudinum Solis. Interualla linearum ipſi A C, æquidiſtantium inter rectam A B, & radiũ
v. g. paralleli Horizontis grad. 15. comprehenſa transferantur vtrinque ex punctis, in quibus ho-
rizontalis linea in figura præcedentis propoſ. à lineis Verticalibus ſecatur, in lineas Vertica@es cor
reſpondentes numeris in recta A B, huius figuræ notatis, ſignando puncta in Verticalibus lineis. Verbi gratia, rectæ E F, capiatur æqualis K L, in vtraque Verticali linea grad. 30. tam infra horizon
talem lineam, quàm ſupra, & ſic de cæteris. Nam ſi hæc puncta appoſitè coniungantur linea qua-
dam curua, deſcriptus erit arcus, vel parallelus Horizontis gr. 15. tam in auſtrali horologio, quàm
in boreali, quod quidem abſcinditur à linea horizontali, vt oſtendimus. Eodem modo paralleli
reliqui Horizontis deſcribentur, ſi rectæ inter lineam A B, & radios parallelorum Horizontis in-
terceptæ in lineas Verticales horologii correſpondentes ex linea horizontali vtrinque transferan-

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.

powered by Goobi viewer