Full text: Clavius, Christoph: Christopheri Clavii Bambergensis ex Societate Iesv In Sphaeram Ioannis de Sacro Bosco commentarius

Ioan. de Sacro Boſco. per ♎, ad ♑, Sol progreditur, decreſcent iterum dies eadem proportione, qua
antea creu erant, & noctes augebuntur.

329.1.

Maxima
dies, & mi’
nima ubi
ſiat inſ phæ
ra obliqua
& ubi dies
maio@es
ſint nocti-
bus, aut cõ
tra.
Qui dies
artificiales
quibus no-
ctibus ſint
æquales in
ſphæra obli
qua.

VNDE uidetur, quòd ſi ſumantur duo circuli æquidiſtantes ab Ae-
quinoctiali ex diuerſis partibus, quantus eſt arcus diei in uno, tantus eſt ar-
cus noctis in reliquo. Ex hoc ſequi uidetur, quòd ſi duo dies Naturales ſu-
mantur in anno æqualiter remoti ab alterutro æquinoctiorum in oppoſitis
partibus, quanta eſt dies artificialis unius, tanta eſt nox alterius, et e conuer
ſo. Sed hoc eſt, quantum eſt uulgi ſenſibilitatem in Horizontis fixione. Ra-
tio enim per ademptionem Solis contra Firmamentum in obliquitate Zodia-
ci uerius dijudicat.

330. COMMENTARIVS.

Qvod hic dicit, ſi duo paralleli circuli æquales, æqualiterq; ab Aequa-
tore diſtantes ſumantur, alter quidem Boream uerſus, alter uero Auſtrum uer
ſus, arcum diurnum unius æqualem eſſe arcui nocturno alterius, & cõtra, cla-
riſſime demonſtrant Theodoſius lib. 2. propoſ. 19. Vnde ſi ſumantur duo dies
Naturales ęqualiter hinc inde remoti à die ęquinoctiali, (vt v. g. dies triceſima
Martij, & duodecima Martij; Nam utraq; nouem diebus diſtat à viceſimaprima
die Martij, in qua fit æquinoctium Vernum noſtra ætate) erit tanta dies artifi-
cialis vnius, quanta nox alterius, & contra. Hoc uero intelligendum, inquit, eſt
ſecundum iudicium ſenſus, quoniam præciſe loquẽdo erit aliqua inęqualitas
propter inęqualem Solis motum ſub Zodiaco, uel etiam propter aſcenſiones
deſcenſionesq; inæquales arcuum Zodiaci, quos Sol proprio motu percurrit
ab occaſu in ortum; ſed hæc inæqualitas ſub ſenſum cadere non poteſt.

330.1.

In ſphæra
obliqua æ-
quales ſunt
duo dies ar
tificiales
quicunque
abalterutro
ſolſtitiorũ
æqualiter
diſtantes.

Eadem ratione erunt duo dies artificiales æqualiter diſtantes ab alte-
rutro ſolſtitio inter ſe æquales. Idemque dices de noctibus: quia in his vnum
& eundem parallelum Sol ad motum primi mobilis deſcribit.

QVANTO quidem polus mundi magis eleuatur ſupra Horizontem,
tanto maiores ſunt dies æſtatis, quando Sol eſt in ſignis Septentrionalibus: Et e conuerſo, quando eſt in ſignis Auſtralibus. Tanto enim magis mino-
rantur dies ſupranoctes.

330.1.

Quo maior
eſt poli alti
tudo, eo ma
ior fit inæ-
qualitasdie
rum & no-
ctum artifi-
cialium.

331. COMMENTARIVS.

Qvo magis polus ſupra Horizontem extollitur, eo maiores fiunt arcus
diurni uerſus polum conſpicuum, & nocturni minores: Arcus uero diurni ver
ſus alterum polum minores, & nocturni maiores, ut uidere eſt in ſphæra ma-
teriali. Vnde maiores erunt die [?] s æſtiui in regione magis Septentrionali, quàm
in minus Septentrionali, & noctes æſtatis minores. Contra uero minores erũt
dies hyemales in magis Septentrionali regione, quàm in minus Septentriona-
li, & noctes maiores.

331.1.

In ciuitate
borealiori
minoressũt
dies in hye
me, quàm
in ciu@tate
minus bo-
reali, ſed
maiores in
æſtate.

Hinc efficitur, ſi ſumantur duę ciuitates, quarum latitudines ſint Borea@
les, maiores eſſe dies hyemales à ♑, uſque ad ♈, in minus Boreali, quàm in
Septentrionaliori, donec in æquinoctio Verno dies reddantur ęquales in utra
que; At poſt æquinoctium Vernum, dies æſtiuos ſtatim maiores effi ci in ciui-
tate, quæ ad Boream magis uergit, cum tamen à Solſtitio hyberno ad æſtiuum
vſque in utraque dies continue accreſcant.

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.

powered by Goobi viewer