Volltext: Clavius, Christoph: Christopheri Clavii Bambergensis ex Societate Iesv In Sphaeram Ioannis de Sacro Bosco commentarius

199. COMMENTARIVS.

Obiter explicat, occaſione ſumpta à Meridiano circulo, quid ſit ciui-
tatum longitudo, dicens eam eſſe arcũ Aequato [?] ris interceptũ inter duos Me-
ridianos duarum ciuitatum. Quod intelligendum eſt ſi Meridianus alter tran-
ſeat per inſulas Fortunatas, à quo longitudo ciuitatum ſumitur. Nã [?] arcus in
ter quoſuis duos Meridianos dicitur differentia longitudinũ. De qua re paulo
poſt plura uerba faciemus. Quod ſi duæ ciuitates eũdẽ obtineãt Meridianũ, di
centur ęqualiter diſtare ab oriẽte, & occidẽte, eandẽq́; habere longitudinẽ.

200. OFFICIA MERIDIANI.
I.

Meridianvs circulus determinat tempus ſemidiurnum, & ſemi-
nocturnum diei, noctisq́ artificialis, oſtendendo puncta meridiei, ac mediæ no
ctis. Diuidit enim Meridianus dies, & noctes in ſpatia æqualia, diem quemcun
que in tempus antemeridianum, ſeu matutiuum, & in pomeridianum, ſiue ue
ſpertinum; Noctem quoq. in horas, quæ mediam noctem antecedũt, & in eas,
quæ conſequuntur.

200.1.

Meri dian@
determi [?] nat
@e [?] mo [?] us ſe-
mid@rn ũ.
& ſemino-
cturnum.

201. II.

Aſ [?] tra in
Meridiano
maximas
habent al-
titudines,
& uires.

In eo omnia aſtra maximam, quam habere poſſunt, altitudinẽ ſiue eleua-
tionem ſupra Horizontem ſortiuntur, habentq́ [?] . intenſiſsimum uigorẽ, ac po-
tentiam, cum in eo conſtituta agãt in hæc inſeri [?] ora per lineas, quæ magis re-
ctos, ſiue minus obliquos angulos e [?] fficiunt@ut experimur luce clarius in Sole,
qui in Meridiano circulo poſitus ue hemẽtius inferiora hæc calefacit, ac deſie
cat, vaporesq́ue conſumit, quam in ulla alia cæli parte,

202. III.

Meridianus
metitur a-
ſtrorum di-
ſtantias à
uertice ca-
pitis, & pa
rellelorum
inter ſe.

In eodem collocatur Zenith, ſeu uertex cuiuſque regionis, à quo facile per
Meridianum metiemur aſtrorum diſtantias, quando in Meridiano conſt [?] itut [?] a
fuerint: Eodemq́ue modo menſurabimus interualla omnium circulorum pa-
rallelorum & à noſtro uertice, & inter ſeſe.

203. IIII.

Indicat nobis, quanta ſit Solis, aliorumque ſiderum altitudo meri-
diana, quam habẽt in Meridiano circulo poſita, cuius maximus eſt uſus apud
Aſtronomos. Eſt enim altitudo ſtellæ cuiusſlibet meridiana, arcus Meridiani
circuli interceptus inter Horizontem & ſtellam in Meridiano circulo cõſtitu
tam, dummodo arcus ille Quadrantem non ſuperet, ſed uel ſit præciſe Qua-
drans, ut ſi ſtella in uertice capitis conſtiterit, uel certe Quadrante mi [?] nor, ut
dum ſtella inter Horizontem, & uerticem fuerit inferiecta.

203.1.

Altitudo
meridiana
ſtellarum
quid, & quo
pacto, eam
Meridian@
metiatur.

204. V.

Astronomi initium diei naturalis, quæ eſt integra Solis reuolu-
tio, ſtatuunt in circulo Meridiano, & non cũ vulgo in Horizonte. Varia enim
fuerunt diei initia apud varias gentes, nationesque. B@bilonu namque, quos
nunc imitantur Inſulæ Baleares, quæ dicuntur Maiorica & Minorica, diem
inchoabant ab ortu Solis ad alterum ortum: Atheni [?] enſes, quos Adhuc Itali
omnes ſequuntur, diem numerabant ab occaſu Solis ad alte@um occaſum: Aegyptij, & Sacerdotes Romani à media nocte in alteram mediam noctẽ, quæ
coniuetudo adhuc in Eccleſia Romana permanſit: Vulgus diem computat ab
ortu Solis ad eius occaſum. Aſtronomi deni [?] que à meridie ad alterum meridiẽ
diem computant@ Maluerunt autem Aſtronomi à Meridiano circulo diem in-
choare, quam ab Horizo nte, quoniã, ut in tertio cap. docebimus, Sol & aſtra

Waiting...

Nutzerhinweis

Sehr geehrte Benutzerin, sehr geehrter Benutzer,

aufgrund der aktuellen Entwicklungen in der Webtechnologie, die im Goobi viewer verwendet wird, unterstützt die Software den von Ihnen verwendeten Browser nicht mehr.

Bitte benutzen Sie einen der folgenden Browser, um diese Seite korrekt darstellen zu können.

Vielen Dank für Ihr Verständnis.

powered by Goobi viewer