— 356
queunt, quaeue perperam a geographis indicantur. Quum vero Aegyptus, vt vidimus supra (p.90.),
iuxta Zodiacum diuisa fuerit, atque etiamnum geographia Aegypti astronomica exstet; operae
pretium fuerit, accuratius videre de antiquissima Aegypti geographia, prouinciarumque et vrbium
situ. Ceterum commemorare licet, non solum Aegyptum, sed alias etiam terras, vt Graeciam,
Palaestinam, Indiam, Sinam, forte omnes terras antiquitus diuisas fuisse ad modum Zodiaci. Denique ¬
ne hoc quidem silentio praetereundum est, astronomiam Aegyptiacam aliquid conferre posse
ad explicationem inscriptionum Persicarum, quae vulgo dicuntur, cuneoformium. Scilicet diserte
Plinius tradit, obseruationes astronomicas laterculis coctilibus inscribi consueuisse antiquitus.
Epigenes, inquit (Lib. VII. c. 56.), apud Babylonios DCCXX. annorum obseruationes siderum
coctilibus laterculis inscriptas docet, grauis auctor inprimis. Quum Babyloniorum et Persarum
idem fuerit astronomiae studium eademque artium ratio; non dubito, quin eodem modo obseruationes -
siderum in Persia quoque conseruatae fuerint. Iam vero non pauci laterculi coctiles cum
inscriptionibus cuneoformibus reperti sunt, atque ego praesens Londini in Palatio Indico eiusmodi
lapides vidi, qui, nisi omnia fallunt, inscriptionum astronomicarum prae se ferunt speciem. Huc
spectare videntur vasa Etrusca. Constat enim, in sepulcris Italis antiquis reperiri certo ordine
composita nunc XII, nunc VII, nunc plura vasa atque exstare in iis figuras quasi Signorum patronos ¬
cum planetis exprimentes, vt in monumentis Aegyptiacis (Tab. VIII.). Quare persuasum
mihi habeo, argumentum vasorum Etruscorum esse astronomicum. Hinc sane magnopere dolendum, ¬
nostrates, quum eiusmodi sepulcra et vasorum coniunctus inuenissent, ratione barbarica singula ¬
direpsisse. Sic fertur homuncio inuenisse aliquando inscriptionem, quarum literas domum
portaret. Sed de his non huius est loci plura disserere. Grauissimum manet, quarti generis
hieroglyphicorum (typici Her. II. 136.) clauem latuisse in astronomia.
VIII.
Incrementa exegeseos Veteris Testamenti.
Duplex est Vet. Test. argumentum, alterum dogmaticum, per se clarum atque contextu illustrandum, ¬
alterum historicum. Historica quidem Codicis Sacri pars, quippe antiquaria, nonnisi
antiquitatis studio illustrari et explicari potest. Populus Israeliticus ab antiquissimis inde temporibus ¬
vsque ad interitum suum varium commercium habuit cum aliis populis, potissimum cum Ae
gyptiis. Praeterea Scriptura Sacra non solum ad aliorum populorum historiam, religionem, mores
vsusque et ritus passim alludit; sed constat quoque Israelitas ab antiquissimis inde temporibus
multa traxisse ab aliis gentibus, inprimis ab Aegyptiis, suumque in vsum conuertisse, aut per
breue tempus, vt idololatricas consuetudines, aut per longius, vt varias artes et disciplinas.
Quamquam enim Moses diuina auctoritate omnia abrogauit et coercuit, quae cum Dei O. M.
sanctitate et maiestate, cum pietate morumque integritate pugnarent; intacta tamen reliquit dotapooa ¬
quaeque. Quid? quod Moses multos abusus, falsas notiones et alia ita correxit, vt rite retineri ¬
possent, vti nomen Dei, de quo infra. Quare nihil offensionis habet, id quod dudum observatum -
est, apud Israelitas pariter atque Aegyptios aliosque obseruari artium multarum, vt architecturae, ¬
scripturae, vsuum variorum, vt chronologiae, mensurarum, ponderum, morum aliarumque
rerum quandam similitudinem. Quas quidem ob causas innumera fere Veteris Testamenti loca,