— 335
III.
De grauitate et usu astronomiae Aegyptiacae in oniuersum.
Si verum sine gloriatione et arrogantia dicere fas est, astronomiae Aegyptiacae clauis gravissimis ¬
huius decennii inuentis archaeologicis, vel literariis annumerari potest. Tanta est enim
noui huius fontis vbertas, vt inde scientia nostra historica innumeris fere erroribus exemtum, innumeris ¬
fere partibus mire instructum iri videatur. Nemo enim nescit, quam imperfecta, quam
mutila et manca sit omnis nostra antiquitatis cognitio, et neminem fugit, quam variae et repug
nantes sint nostratium sententiae non solum de rebus leuibus, sed etiam de grauioribus ad cognitionem, -
quae sensu latissimo dicitur, historicam spectantibus. Quamquam enim veteres inprimis
Graeci et Latini scriptores memoratu dignissima quaeque veluti sacram hereditatem nobis posteris
tradiderunt; tamen multa scitu dignissima silentio praeterierunt, nec raro inconcinna et repugnantia ¬
vel subobscura docuerunt. Quae vero ad vniuersam antiquitatem historiamque instruendam ¬
faciunt, ea inde a bonarum literarum instauratione tanta arte studioque enucleata et collecta
sunt, vt Graecorum Romanorumque literatura nunc paene pro iis exhausta et exantlata videatur.
Qua de causa, nouo ex fonte aperto, quippe astronomia Aegyptiaca aliisque disciplinis cum ea
cognatis, quid redundet nobis, iam breuiter exponatur. Est autem astronomia Aegyptiaca gravissimo ¬
momento ad Chronologiam, Historiam, Mythologiam, Theologiam exegeticam V. T., Philologiam -
praecipue Aegyptiacam, Astronomiam et Cosmologiam aliasque disciplinas corrigendas
et instruendas.
IV.
Emendatio omnis Chronologiae antiquae, inprimis Aegyptiacae.
Nemo nescit, historiam sine Chronologia constare non posse. Cuiusque enim populi facta et
fata arctissime inter se cohaerent, neque vllus est populus, quin cum aliis historiae partem communem ¬
habeat. Quum vero tempora, quo res gestae sunt, ignorantur aut perperam computantur;
quomodo historiae euentus iusto et vero suo ordine enarrari, inter se comparari atque concinne
alii aliis explicari possunt? Nonne clarum, sine chronologia summa imis misceri? Inter omnes
autem constat, qualis sit chronologiae nostrae conditio. Non enim agitur de singulis annis, sed
de decenniis, generationibus, saeculis, quid? quod mille annorum spatiis. Neque hoc mirum.
Quippe chronologia nititur numeris, quibus veteres temporum spatia indicarunt. Nihil vero fragilius ¬
et incertius manuscriptorum numeris, quippe quibus describendis scriba quisque errare, criticus ¬
quisque suam opinionem supponere poterat. Et negari nequit, non duos exstare, quotquot
supersunt, codices manuscriptos eiusdem auctoris, quibus numerorum sigla vbique consentiant.
Hoc autem cadit non solum in Aegyptiorum, sed in omnium omnino populorum chronologiam.
Quod enim primum chronologiam sacram attinet, negari quidem nequit, eam omnium esse et accuratissimam ¬
et fide dignissimam atque in vniuersum certam. At quum chronologia sacra nonnisi ¬
ad certum vsque tempus extendatur; quaestio est, quocum tempore historiae profanae finis
chronologiae sacrae coniungendus ac copulandus sit. Scilicet chronologi tum veteres, vt V.