— 287 —
§. 9.
Classis II. Specimen II.
Mensa Isiaca, siue Tabula Bembina.
I. Introductio.
Inter artis Aegyptiacae monumenta haud dubie nullum tantam celebritatem sibi comparauit,
tam vniuerse diuque notum, tot commentariis vastis expositum adeoque diuerse et, vti videtur,
false explicitum fuit, quam Tabula Isiaca, siue Bembina. De habitu huius monumenti constat.
Tabulae formam prae se fert, (long. ped. 3. Par., poll. 10., lin. 3.; larg. ped. 3., poll. 3. lin. 9.),
duplo fere maioris tabula nostra lithographica, atque ex aere veterum constat. Per totam tabulam ¬
lineae subtiliter excisae et hinc argento repletae apparent. Vocatur autem Isiaca Mensa
secundum Pignorium, qui Mysteria Isidis in ea sibi inuenerat, atque Bembina a Cardinale Bembo,
qui primus eam in lucem protraxit. Scilicet anno 1527 in direptione Romae Borboniana tabula
haec in manus cuiusdam ferrarii incidit, a quo eam Petrus Bembus Cardinalis magno pretio redemit. ¬
Alii tradunt, Paulum III. Papam ipsum huic literarum fautori donasse tabulam dictam.
Primus eam aere excussit Aeneas Vicus, Parmensis, anno 1559 Venetiae, quod folium ille praegrande ¬
(11 fol. constans) Imperatori Ferdinando dedicauit. Secundum quod exemplum, valde a
Pignorio laudatum, posteriora omnia, proxime Pignorianum quidem forma minori, transscripta
fuerunt. Prodiit tamen anno 1600 aliud exemplum Venetiae a Jaçolo Franco curatum, ex quo
apparet, tum temporis tabulam Bembinam Torquato, filio Petri Sembi, pertinuisse. Teste Montfaucon, -
Torquato hanc tabulam vendidit post annum 1547 haud dubie Principi Mantuae. Certé
postea hic Dux tabulam Isiacam positam habuit in Museo suo. Ibidem eam inuenit Pignorius
anno 1604, quum scriberet de hoc monumento pretioso. Etenim anno sequenti apparuit prima
Tabulae Isiacae explicatio a Pignorio suscepta 22). Quam Pignorii commentationem amplam
(constat enim 86 paginis) recepit Herwart de Hohemburg in suum Thesaurum Hieroglyphicorum.
Anno 1630, quum Mantua diríperetur, Tabula Isiaca disparuit, ita vt per multos annos nemo
sciret eius fata. Postea reperta fuit Taurini, vbi etiamnum in Museo Vniuersitatis conseruatur.
Subinde multi commentarii de Tabula Isiaca prodierunt, nunc sine tabula, nunc exemplo Pignoriani ¬
adiuncto, partim breuiores, partim prolixiores; de quibus memoranda sunt studia Melchioris
Guilandini 23), Athanasii Kircheri 24), Bernhardi de Montfaucon 25), J. G. Keysleri 26), P. E.
22) Vetustissimae Tabulae aeneae Explicatio cet. auctore Laurentio Pignorio Patauino. Venetiis 1605,
Editio noua apparuit Amstelodami 1670: Laurent. Pignorii Patau. Mensa Isiaca cum aliis. Accedit tabula
literis instructa.
23) Melch. Guilandini Commentarius de Papyro.
24) Oedipus Aegyptiacus. Romae 1652.
25) Antiquité expliquée Tom. II. Part. II. pag. 332. Accedit tabula.
26) Itinerar. Part. I. pag. 194.