Volltext : Arndts von Arnesberg, Karl Ludwig: Lehrbuch der Pandekten

2.  Capitel.  Von  einzelnen  Schuldverhältnissen.
465
§.  280
„nach  Gelegenheit"
„nach  und  nach",  „wenn  es  dem  Schuldner  passe",  „wenn  er  dazu
im  Stande  sey":  das.  IX.  15.  XII.  233.  XIV.  121.  XV.  7.  218.  Die  Verabredung,
daß  die  Rückzahlung  erfolgen  solle,  „wenn  der  Gläubiger  das  Geld  vonnöthen  hat“
stellt  die  Bestimmung  der  Zahlungszeit  in  das  Ermessen  des  Darleihers:  Seuffert's  Archiv ¬
  II.  33.
4  Vgl.  a)  L.  11.  §.  2.  D.  h.  t.  Si  fugitivus  servus  nummos  tibi  crediderit
...  vindicari  nummi  possunt,  si  extant,  aut,  si  dolo  malo  desinant  possideri.
ad  exhibendum  agi;  quodsi  sine  dolo  malo  consumsisti,  condici  tibi  poterunt.
L.  13.  §.  1.  eod.  Si  alienos  nummos  tibi  mutuos  dedi,  non  ante  mihi  teneris.
quam  eos  consumseris.  cf.  L.  56.  §.  2.  D.  de  fideiuss.  46.  1.  L.  24.  pr.  §.  2.
D.  de  O.  et  A.  44.  7.  Sog.  condictio  de  bene  depensis  (not.  h.).  b)  L.  11.
pr.  eod.  (Ulpian.).  Rogasti  me,  ut  tibi  pecuniam  crederem;  ego,  quum  non
haberem,  lancem  tibi  dedi  vel  massam  auri,  ut  eam  venderes  et  nummis  utereris;
si  vendideris,  puto  mutuam  pecuniam  factam:  cf.  L.  19.  pr.  D.  de  praescript.
verb.  19.  5.  Sog.  contractus  mohatrae!  vgl.  Glossarium  ad  scriptores  mediae
et  infimae  latinitatis,  v.  Mohatra  „vox  portentosa,  qua  significatur  contractus.
quo,  inquit  Escobarius,  quis,  egens  pecunia,  emit  pecunia  credita  a  mercatore
merces  summo  pretio,  et  statim  ei  pecunia  numerata  pretio  infimo  revendit.  Idem
Barata  interdum  dicitur.“  c)  L.  15.  eod.  (Ulpian.).  Singularia  quaedam  recepta
sunt  circa  pecuniam  creditam.  Nam  si  tibi  debitorem  meum  iussero  dare  pecuniam, ¬
  obligaris  mihi,  quamvis  meos  nummos  non  accéperis.  Quod  igitur  in
duabus  personis  recipitur,  hoc  et  in  eadem  persona  recipiendum  est,  ut,  quum
ex  causa  mandati  pecuniam  mihi  debeas,  et  convenerit,  ut  crediti  nomine  eam
retineas,  videatur  mihi  data  pecunia  et  a  me  ad  te  profecta.  cf.  L.  3.  §.  4.
D.  ad  Sc.  Maced.  14.  6.  —  L.  6.  Cod.  si  certum  pet.  4.  2.  Anderer  Meinung
war  in  Beziehung  auf  b.  und  c.  der  ältere  Rechtsgelehrte  Africanus  nach  L.  34.  pr.
D.  mand.  17.  1.  Savigny  I.  S.  281.  vgl.  Römer,  d.  bedingte  Novation  S.  8.  fg.,
welcher  L.  34.  cit.  nur  in  Beziehung  auf  c.  als  widersprechend  anführt,  und  Heimbach,
d.  L.  vom  Creditum  S.  279.,  welcher  sogar  die  Annahme  eines  Widerspruchs  überhaupt
für  ein  altes  Vorurtheil  erklärt,  das  sich  durch  seine  Interpretation  von  selbst  erledige  (?).
Ueber  die  Ausdehnung  von  c.  auf  Forderungen  ex  omni  contractu  (Novation  durch
Darlehnsvertrag?),  insbesondere  Auwendung  auf  den  Fall  einer  Schuldforderung  nach
Abrechnung:  Bähr  in  d.  dogmat.  Jahrb.  S.  425.  fg.  Sintenis  II.  §.  105.  Anm.  2.
§.  108.  Anm.  10.  Römer  a.  a.  O.  S.  15.  fg.  Seuffert's  Arch.  I.  335.  II.  35.  36.
III.  105.  V.  127.  274.  XIII.  17.  XIV.  16.  17.  d)  L.  32.  D.  h.  t.  (luventius
Celsus)  Si  et  me  et  Titium  mutuam  pecuniam  rogaveris,  et  ego  meum  debitorem ¬
  tibi  promittere  iusserim,  tu  stipulatus  sis,  quum  putares  eum  Titii  debitorem
esse,  an  mihi  obligaris?  Subsisto:  si  quidem  nullum  negotium  mecum  contraxisti. ¬
  Sed  propius  est,  ut  obligari  te  existimem,  non  quia  pecuniam  tibi
credidi;  hoc  enim  nisi  inter  consentientes  fieri  non  potest,  sed  quia  pecunia
mea,  quae  ad  te  pervenit,  eam  mihi  a  te  reddi,  bonum  et  aequum  est.
condicti
Juventiana.  Seuffert's  Arch.  X.  253.  —  Ueberhaupt  vgl.  Heimbach  d.  Lehre
vom  Creditum  nach  den  gemeinen  in  Deutschland  geltenden  Rechten.  Leipzig  1849.
S.  131.  fg.  Dieses  „weitschweifige  Werk  enthält  im  Widerspruch  mit  seinem  Titel
nur  eine  (auf  Savigny's  System  V.  Beil.  XIV.  gegründete)  Darstellung  des  reinen
römischen  Rechts  und  Processes."  Rudorff  zu  Puchta  §.  304.  not.  a.
            
Waiting...

Nutzerhinweis

Sehr geehrte Benutzerin, sehr geehrter Benutzer,

aufgrund der aktuellen Entwicklungen in der Webtechnologie, die im Goobi viewer verwendet wird, unterstützt die Software den von Ihnen verwendeten Browser nicht mehr.

Bitte benutzen Sie einen der folgenden Browser, um diese Seite korrekt darstellen zu können.

Vielen Dank für Ihr Verständnis.

powered by Goobi viewer