Full text: Clavius, Christoph: Gnomonices libri octo, in quibus non solum horologiorum solariu[m], sed aliarum quo[quam] rerum, quae ex gnomonis umbra cognosci possunt, descriptiones geometricè demonstrantur

GNOMONICES inuenietur, vt ſupra, ſi@us cuiuſdam arcus, cuius complementum dabit angulum I. Quo [...] ſi rurſum fiat,
vt ſinus anguli I, inuenti ad ſinum altitudinis poli ſupra circulum propoſitum, ita ſinus distantiæ Solis
à Meridiano proprio ad aliud, habebitur ſinus illius arcus circuli maximi, qui inquiritur.

411.1.

Quomodo ijdẽ
ar [?] cus horarij à
Meridiano pro
prio initium
haben@es inue-
ſtigentur.

TABELLAS porro aliquot arcuum horariorum in ſequenti propoſ. exponemus.

412. PROBLEMA 5. PROPOSITIO 5.

HOROLOGIA varia ex tabulis, quas in præcedentibus propo-
ſitionibus ſupputare docuimus, componere.

412.1.

10

VT planè, perfecteq́ue cognoſcatur, qua ratione ex tabulis, quas in propoſ. præcedentibus
docuimus ſupputare, horologia conſiciantur, deſcribemus horologia in omnibus illis planis, in
quibus lib. 2. & 3. horologia conſtruximus. Ita enim fiet, vt omnis varietas, atque difficultas, quæ
ſubinde oriri poſſet, tollatur, Non deſcribemus autem in omnibus planis omnia quatuor genera
horarum, vt in 2. & 3. lib. ſed in quibuſdam horas à mer. vel med. noc. & ſimul ab occ. dunta-
xat: In quibuſdam horas tantum à mer. & med. noc. vel ab or. vel ab occ. vel etiã horas inæquales-
Nam cũ omnes horæ, cuiuſcunque generis ſint, eodem modo deſcribantur, ſatis erit, ſi exempla
in vno genere proponantur. Pro quolibet ergo plano ſupputandæ erunt, per propoſ. 3. huius lib. latitudines vmbrarum pro illis horis, quas in horologio collocare optamus, Sole exiſtente in
principio ♋, ♈, vel ♎, & ♑, ita tamen, vt diligenter notentur arcus latitudinum vmbrarum,
qui citra Verticalem proprium plani propoſiti reperiuntur, & qui vltra eundem exiſtunt. Item
qui orientales ſint reſpectu proprij Meridiani, & qui occidentales. Deinde ex tabula longitudinũ
vmbrarum, quas propoſ. 2. huius lib. ſupputauimus, excerpendæ erunt longitudines vmbrarum
rectarũ conuenientes altitudinibus Solis, quas propoſ. 1. huius lib. pro eiſdem horis inuenimus.

412.1.

Quid pro quoli
bet plano ſuppu
t@dum ſit, vt ho
rologi [?] a in eo cõ
ſ [?] truantur.
20

SIT ergo fabricandum horologium horizontale Aſtronomicum ex tabulis, in quibus dictæ
latitudines, & longitudines vmbrarum contineantur, ad latitudinem grad. 42. cuiuſmodi ſunt eæ,
quæ ſequuntur.

30

413. Latitudines, longitudinesq́ue vmbrarum in horologio horizontali pro
horis à mer. & med. noc. ad latitudinem Grad. 42.

In tropico ♋, latitudines vmbrarum partim ſunt boreales, & partim auſtrales,
vt hę ſyllabę [Bor. Auſtr.] indicant.

Horæ♋, à med. \\ nocte. # 5 \\ Bor. # 6 \\ Bor. # 7 \\ Bor. # 8 \\ Auſtr. # 9 \\ Auſtr. # 10 \\ Auſtr. # 11 \\ Auſtr. # 12 \\ Auſtr. # Oriẽta- \\ les.
Horæ ♋, à \\ meridie. # 7 \\ Bor. # 6 \\ Bor. # 5 \\ Bor. # 4 \\ Auſtr. # 3 \\ Auſtr. # 2 \\ Auſtr. # 1 \\ Auſtr. # 0 \\ Auſtr. # Occidẽ \\ tales.
Latitudines vm \\ brarum. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M.
# 27. 12. # 17. 54. # 8. 48. # 0. 34. # 11. 57. # 27. 9. # 51. 19. # 90. 0. Longitudines \\ vmbrarum. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # 132. 17 # 43. 19. # 24. 16. # 15. 41. # 10. 37. # 7. 13. # 4. 56. # 4. 1.

414. In Aequatore omnes horæ, & latitudines vmbrarum
ſunt auſtrales.

Horæ ♈, & ♎, à me- \\ dia nocte. # 6 # 7 # 8 # 9 # 10 # 11 # 12 # orienta- \\ les.
Horæ ♈, & ♎, à \\ meridie. # 6 # 5 # 4 # 3 # 2 # 1 # 0 # occiden- \\ tales. Latitudines vm- \\ brarum. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # G. M. # 0. 0. # 10. 10. # 21. 7. # 33. 47. # 49. 12. # 68. 11. # 90. 0. Longitudines vm- \\ brarum. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # P. M. # I [?] nſinita # 61. 16. # 29. 59. # 19. 26. # 14. 16. # 11. 39. # 10. 48.
Waiting...

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.

powered by Goobi viewer